فرهنگی

میراث‌دار کهنسال دوتار و کمانچه کیست؟

محمود شالویی در آیین نکوداشت مقام هنری و فرهنگی استاد محمدرضا اسحاقی گرجی موسیقی‌دان و نوازنده برجسته دوتار مازندران گفت: نوای دوتار و کمانچه استاد اسحاقی، نوای میراث‌داران کهنسالی است که همچنان با قامتی خمیده، پیکانِ آرش گونه فرهنگ را از کمان برکشیده‌شان به فراسوی آیندگان نثار می‌کنند.

وی ضمن گرامیداشت یاد و خاطره شهید خدمت آیت الله سیدابراهیم رئیسی، رئیس فقید جمهور و رئیس هیأت امنای انجمن و شهدای جمهور گفت: به یقین گستره وسیع جغرافیای ایران فرهنگی و تاریخی را بایسته است که با در نظر داشتِ آیین‌های موسیقایی آن مورد توجه جدی قرار داد؛ چنان که خنیاگران و روایتگران این حوزه کوشیده‌اند که در لا به لای نغمات و الحان موسیقایی خود راوی حماسه‌ها، مرثیه‌ها، اشعار و مژده پیروزی‌ها باشند.

مشاور وزیر فرهنگ افزود: موسیقی روی دیگر زندگی است و به تعبیری بیان صورت‌های زیرینی است که در سطوح بالایی از تفکر مردمان جاری و ساری می‌گردد. رنگین کمان هفت رنگ اقوام ایرانی در سپهر گهربار مرز‌های این کهن سرزمین، پرورنده خوانندگان و سازندگانی بوده است که قامت سرو آیین موسیقی و با تأسی از ریشه‌های فرهنگی خود، تولیدگر الحانی شده‌اند که همچون رسانه‌ای رسا ارتباط میان نسل‌های دیروز و امروز را فراهم ساخته‌اند.

شالویی تأکید کرد: از جمله خنیاگران دل‌سپرده به فرهنگ زرین این سرزمین و آن هم از خطه مازندران همیشه سبز و سرافراز، استاد محمدرضا اسحاقی گرجی است که به سرپنجه آهنگینش و به حنجره خدادادی‌اش، صلاگر سنت‌های موسیقی این خطه تاریخ ساز و حماسه آفرین بوده است.

مطلب پیشنهادی:  اشعاری که برای شهادت آیت الله رئیسی و همراهانش سروده شد

محمود سالاری معاون هنری وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: ضروری است که در کنار تجلیل و تکریم مقامِ مفاخرِ در قید حیات، از دانش و میراث علمی، فرهنگی و هنری آنان نیز باید به بهترین شکل ممکن استفاده شود. چرا که حقیقتِ فرهنگ در این مفاخر و مشاهیر متجلی شده است که از جمله این مفاخر، استاد اسحاقی گرجی اند که میراث دار موسیقی اصیل ایرانی است.

او تأکید کرد: خنیاگری یکی از هنر‌های اصیل و میراث معنوی ما است که نشانگر پیشینه و غنای هنر ایرانی است که استاد اسحاقی، عمر بابرکت خویش را برای حفظ، بسط و گسترش این هنر متعالیِ ایرانی صرف نموده است.

احسان آهنگر مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان مازندران گفت: استاد گرجی از جمله برترین چهره‌های هنری کشور است که در مازندران، سرزمین مفاخر بزرگ ایران و جهان اسلام نضج و پرورش یافته است.

وی تصریح کرد: تاریخ مازندران مشحون از داستان‌ها وحکایت‌های انسان‌سازی است که ازلابه لای آنها، اشعار، ترانه‌ها و نوا‌های گوش نوازی به گوش می‌رسد که برآمده از فرهنگ و آیین‌های عاشقانه و عارفانه این خطه مفاخر پرور است و یکی از این مفاخر و هنرمندان نامدار، استاد محمد رضا اسحاقی است.

مطلب پیشنهادی:  نظریه‌های علوم انسانی در مکتب علمی شیعه استخراج و تبیین شود

علی اصغر میرزایی فرماندار شهرستان بهشهر پیام یوسف نوری استاندار مازندران به این آیین را برای حاضران قرائت کرد که در بخشی از این پیام آمده است: آیین بزرگداشت استاد محمدرضا اسحاقی گرجی به نوعی پاسداشت هنر، ادب، فرهنگ و موسیقی پُرارج مازندران؛ این سامان آشنا و صمیمی از جغرافیای فرهنگی هنری ایران بزرگ اسلامی است.

جهانگیر نصری اشرفی، موسیقی‌دان و سرپرست دانشنامه طبرستان گفت: در طول تاریخ و تا پیش از دوران معاصر، خنیاگرانِ بداهه پرداز، ادبیات و متن منظوم بیشترِ مقام‌ها، لحن‌ها و خرده آواز‌ها را خلق و پردازش می‌کردند. این سازوکار که مردم‌شناسان، موسیقی پژوهان و زبان‌شناسان آن را مکتب‌های خنیایی و شفاهی نامیده‌اند، توان جذب و هضم همه سروده‌های فولکلور یا مردمی را داشته‌اند.

او اضافه کرد: نکته قابل توجه این که عنوان شرخون‌ها (خنیاگران) در مازندران با تحریفی نه چندان متمایز در گیلان به شیرخون و در گلستان و سمنان نیز به شیرخوان شهرت دارند. همه این حافظان موسیقی، ادبیات و فرهنگ شفاهی، کم و بیش عهده دار حفظ اشاعه و ارائه کارگانی (مجموعه آثار موسیقایی) هستند که منظومه‌ها و داستان‌های موسیقایی با مضامین حماسی و پهلوانی اساس محتوایی آن را تشکیل می‌دهد.

سرپرست دانشنامه طبرستان گفت: طی چند دهه اخیر بی‌تردید، استاد محمدرضا اسحاقی یکی از برجسته‌ترین خنیاگرانی است که با شرکت در جشنواره‌های مهم داخلی و خارجی و اجرا و ارائه مقام‌های موسیقی قومی مازندران، نقش ممتازی در حفظ و اشاعه و معرفی این مکتب موسیقایی داشته است.

مطلب پیشنهادی:  سربلندی رسانه ملی در پوشش رسانه‌ای عملیات «وعده صادق»

پس از رونمایی از کتاب زندگی نامه و خدمات فرهنگی و هنری استاد اسحاقی گرجی، هدایایی از سوی رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، معاون هنری وزیر فرهنگ، رئیس بنیاد رودکی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی مازندران، شهردار بهشهر و دهیارِ گرجی محله به ایشان اهدا گردید.

در پایان این مراسم، استاد اسحاقی گرجی طی سخنان کوتاهی از مدیریت انجمن آثار و مفاخر فرهنگی و مدیران فرهنگی و هنری استان مازندران تقدیر و تشکر نمود و پس از اجرای برنامه موسیقایی دوتار نوازی به همراه فرزند خود، به رسم یادبود، ساز «دوتار» خود را به انجمن آثار و مفاخر فرهنگی اهدا کرد.

آیین نکوداشت مقام هنری و فرهنگی استاد محمدرضا اسحاقی گرجی موسیقی‌دان و نوازنده برجسته دوتار مازندران به همت انجمن آثار و مفاخر فرهنگی و با همکاری اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان مازندران با حضور هنرمندان و فعالان عرصه موسیقی کشور، شام چهارشنبه سی ام خرداد در تالار اجتماعات شهید مطهری (ره) این انجمن برگزار شد.

منبع: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی 

سهام:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *